جمعه 3 آذر 1385

بورات، برات، براتعلی

borat3.jpg

فیلم « بورات» را امروز دیدم. بازیگرش، ساشا بارون کوهن جوانی است 35ساله، انگلیسی و متولد خانواده ای یهودی. وی بازیگری را در مدرسه آموخته و سالهاست که برای شبکه های تلویزیونی و چند فیلم سینمایی بازی کرده. فیلم بورات چنان شهرتی را برای او ایجاد کرد که می شود بگوئیم که او حالا دیگر یکی از مطرح ترین نام های سینمای تجاری جهان است.

1) ساشا بارون کوهن، بازیگری تواناست با یک حس دیوانگی مطلق که وقتی دوربین روی او تمرکز می کند، او با تمام وجودش دوربین را در اختیار می گیرد. بازی او چیزی است میان مستند نمایی، استندآپ کمدی و شوی تلویزیونی. او می تواند با استفاده از سکس و سیاست در اشکال مهارنشده اش جنون خنده را بیافریند. مطمئنا او چهره بزرگ کمدی سالهای آینده است.

2) اگرچه شخصیت بورات امروز یکی از شخصیت های کمدی روز سینمای تجاری است، اما این تنها شخصیت او نیست. وی قبلا نقش علی جی را در علی جی شو و یکی دو نقش دیگر را در انگلیس بازی کرده و در آفرینش شخصیت آدمهای عقب مانده خودنما استاد است. روستایی عقب مانده ای که به دنیای غرب آمده و با رفتار و گفتارش گند می زند. شخصیت بورات به عنوان یک قزاقستانی چنان جاافتاده است که ممکن است فکر کنیم این تنها بازی او جلوی دوربین است، اما چنین نیست.

3) معتقدم که هجو کردن حکومت های دیکتاتوری و عقب مانده ای مانند قزاقستان حتما کار خوبی است. این حکومت ها چنان رفتار می کنند که برای نقد جدی آنها چاره ای جز هجو کردن آنها نیست. اما این ضرورت چیزی نیست که ما را از هزار اما و اگر بی نیاز کند.

4) فیلم « بورات» که در قالب یک فیلم تبلیغاتی که توسط وزارت تبلیغات قزاقستان ساخته شده، یک فکر بسیار بامزه و پخته دارد، اما فیلمی ضعیف و دستپاچه و پر از سهل انگاری است. جز اینکه در راه هجو چنان دیوانه وار می رود که حال آدم را به هم می زند. در بسیاری از لحظه های فیلم به نظرتان می رسد با آدم مستی طرف هستید که برای مورد توجه قرار گرفتن و گند زدن به چیزی که باید به آن گند زده شود، حال تماشاگر را هم خراب می کند. هج و طنز فیلم وحشیانه است، چنان که تا به حال شاید نظیرش را ندیده باشیم. به نظر می رسد سوژه های ناپخته فیلم را خراب کرده است. سوژه هایی که برای تماشاگر عمومی جز تهوع چیزی به بار نمی آورد.

5) جز اینها که گفتم، فیلم بورات اهانت آمیز است. این اهانت نه به یک دولت و به یک ملت خاص، بلکه به گروهی بزرگ از مردم مشرق زمین است که هجویه سنگینی تمامی آنان را یکجا مورد تمسخر قرار می دهد. به نظرم باید به این سووال جواب داد که آیا فساد یک حکومت باید منجر به توهین به یک ملت شود؟ و آیا اگر ملتی دچار عقب ماندگی است، ما باید بر زخمی که این بیمار دچار آنست نمک بپاشیم و چهره یک ملت و شاید گروهی از ملت ها را چنین هجو کنیم؟ پیشتر از این در فیلم پارتی بازی پیتر سلرز را در نقش یک هندی دیده ایم، یا در فیلم ازدواج یونانی طنز رفتار سنتی مردم یونان را دیده ایم، یا در فیلم « تمام آنچه باید درباره سکس بدانید...» وودی آلن، تصویر یک ارمنی را که عاشق گوسفندش شده است، دیده ایم، اما به گمان من « بورات» اهانت آمیز تر از آن است که می شود تصور کرد.

6) دولت قزاقستان از بورات و شخصیت وی که در مراسم ام تی وی سال گذشته مجری برنامه سالانه موسیقی این شبکه تلویزیونی هم بود، شکایت کرده و موضوع را جدی گرفته است. از نظر من هجو دولت قزاقستان توسط بازیگر نقش بورات نه تنها کار بدی نیست، بلکه کار بسیار خوبی هم هست، همانطور که اگر من هم به زبان انگلیسی برای اجرای استندآپ کمدی تسلط داشتم، حیثیت برای احمدی نژاد و کسانی که مثل او کشوری را به لجن می کشند، باقی نمی گذاشتم. این دولت ها هر غلطی می خواهند می کنند و وقتی هم که کسی در صحنه بین المللی آنها را هجو می کند، خودشان را پشت فرهنگ ملی و مذهب و نژادپرستی قایم می کنند، در حالی که در کشورهای شان زشت ترین رفتار را با هر منتقدی دارند، اما مساله این است که بورات، هجو بسیاری از مردم شرق است. این چیزی نیست که بشود راحت از کنارش گذشت.

دارم روی مقاله ای مفصل در مورد بورات و بازیگرش کار می کنم، فکر می کنم بزودی آنرا منتشر کنم. باید با دقت به این نوع نگاه اهانت آمیز نگاه کنیم و حواس مان باشد که داریم چه چیزی را می بینیم.

روزنوشت | بازگشت به صفحه اول

دنبالک

آدرس دنبالک اين مطلب: http://www.doomdam.com/cgi-bin/mt/mt-tb.cgi/178